Η παγκόσμια κυριαρχία του τεχνολογικού πολιτισμού δε θα καταστήσει αδιάφορα και ασήμαντα τα όσα γνωρίζουμε για τον άνθρωπο

Τάδε έφη

από τη Θεσσαλονίκη

ο Οικουμενικός Πατριάρχης  

κ.κ. Βαρθολομαίος

«Η ραγδαία ανάπτυξη και η παγκόσμιος κυριαρχία του  τεχνολογικού πολιτισμού δεν θα καταστήσει  ασήμαντα και ανενεργά όσα γνωρίζομε διά τον άνθρωπο, την ελευθερία του και τη condition humaine, έστω και αν ἀσόφως πολλάκις διαδίδονται τοιαύται θεωρήσεις».Τάδε έφη ο Παναγιότατος Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης και Οικουμενικός Πατριάρχης, κ.κ. Βαρθολομαίος Α΄ εκφωνώντας την Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026 τον πανηγυρικό λόγο στον εορτασμό των Τριών Ιεραρχών στο ΑΠΘ.

Πρωτύτερα,  ο Προκαθήμενος της Ορθοδοξίας παρέστη και στη τελετή  για την ίδρυση της επώνυμης έδρας «Μητροπολίτης Δράμας Παύλος – Εκκλησιαστική Ιστορία και Πολιτισμός του Ελληνισμού της Ανατολής» στο Β΄ αμφιθέατρο της Θεολογικής Σχολής του ΑΠΘ,

Η τελετή εορτασμού

Πιο συγκεκριμένα Η τελετή εορτασμού των Τριών Ιεραρχών πραγματοποιήθηκε στις 12 το μεσημέρι της Πέμπτης 29 Ιανουαρίου 2026 στην αίθουσα τελετών του ΑΠΘ. Εκεί η εκδήλωση «ξεκίνησε» με ύμνους προς τιμήν των Αγίων Τριών Ιεραρχών.Τους ύμνους απέδωσε η χορωδία της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης «Οι Τρεις Ιεράρχες», με χοράρχη τον αναπληρωτή Καθηγητή Εκκλησιαστικής Μουσικής του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Χριστιανικού Πολιτισμού, Ιωάννη Λιάκο.

Η εισήγηση

και ο

πανηγυρικός λόγος της ημέρας

Ύστερα από την εισήγηση του πρύτανη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης- καθηγητή, Κυριάκου Αναστασιάδη εκφωνήθηκε ο πανηγυρικός λόγος της ημέρας από το Παναγιότατο Αρχιεπίσκοπο Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης και Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίο Α΄.

Από την εισήγηση

του Πρύτανη του ΑΠΘ

«Η παιδεία δε μπορεί να περιορίζεται στη συσσώρευση πληροφοριών ή δεξιοτήτων. Οφείλει να καλλιεργεί τη κρίση, το ήθος και την ευθύνη στην κοινωνία.

Οφείλει να βοηθά τους νέους ανθρώπους να βρίσκουν προσανατολισμό και νόημα σε ένα κόσμο σύνθετο, ταχέως μεταβαλλόμενο και συχνά αβέβαιο, όπως στις ημέρες μας.

Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, που συμπληρώνει φέτος εκατό χρόνια ζωής, γεννήθηκε σε μια πόλη με μακραίωνη πνευματική παράδοση, εξελίχθηκε παραμένοντας προσηλωμένο στις αρχές της ακαδημαϊκής ελευθερίας, της εξωστρέφειας και της παγκόσμιας αποστολής του και λειτουργεί, σε διαρκή ώσμωση με το παγκόσμιο ακαδημαϊκό περιβάλλον, ως ένα ανοιχτό και δυναμικό οικοσύστημα παιδείας, διαλόγου και πνευματικής καλλιέργειας· ως ένας θεσμός κριτικής σκέψης, ηθικής ευθύνης και ενεργού κοινωνικής παρουσίας», ανέφερε ο πρύτανης του ΑΠΘ και καθηγητής, Κυριάκος Αναστασιάδης στην εισήγησή του.

Για την παιδεία

«Εμείς στο Αριστοτέλειο είμαστε πεπεισμένοι ότι η παιδεία δεν είναι, ούτε ουδέτερη, ούτε αποστασιοποιημένη· είναι καθήκον, είναι πρόσκληση, είναι προσφορά. Παράλληλα, παραμένουμε σταθερά προσηλωμένοι στο δημόσιο χαρακτήρα του, αντιλαμβανόμενοι την εκπαιδευτική και ερευνητική του αποστολή ως κοινωνικό αγαθό», παρατήρησε με νόημα ο ίδιος.

Από την ομιλία

του Οικουμενικού Πατριάρχη

«Οἱ Μεγάλοι Πατέρες κατόρθωσαν νά διατυπώσουν με μοναδικόν τρόπον τήν ἐμπειρίαν τῆς ἐν Χριστῷ σωτηρίας διά τῆς χρήσεως τῆς ἑλληνικῆς φιλοσοφικῆς ὁρολογίας. Διά τοῦ λόγου καί τῆς γραφίδος των, ὁ Χριστιανισμός ἀπηυθύνθη με ἀξιώσεις εἰς τό συνυφασμένον μέ τήν ἑλληνικήν γλῶσσαν και παιδείαν πολιτισμικόν περιβάλλον, ἐξέφρασε μέ δυναμισμόν την εὐαγγελικήν διδασκαλίαν καί ἐνεπλούτισε τόσον τήν θεολογίαν, ὅσον καί τήν ἑλληνικήν φιλοσοφίαν», τόνισε- μεταξύ άλλων- ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος στην ομιλία του.

Για το ελληνικό πνεύμα

Τό ἑλληνικόν πνεῦμα, ἐγκεντρισμένον πλέον εἰς τόν κορμόν τοῦ χριστιανικοῦ οἰκουμενικοῦ πολιτισμοῦ, ηὔξησε τήν ἐμβέλειάν του. Ἀποτελεῖ δε ἀδιαμφισβήτητον γεγονός, ὅτι οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας συνέβαλαν μεγάλως εἰς τήν διάδοσιν τοῦ ἀρχαίου ἑλληνικοῦ πνεύματος καί δικαίως χαρακτηρίζονται ὡς συνεχισταί του.Κάθε ἀναφορά εἰς τήν σημασίαν τῶν Πατέρων διά τήν ταυτότητά μας, ἐμπεριέχει καί τήν συμβολήν των εἰς αὐτήν τήν σύζευξιν, ἐκ τῆς  ὁποίας τρέφεται ἡ ἰδιοπροσωπία μας.

Ἔχομεν τήν ἀκλόνητον βεβαιότητα, ὅτι τά πολυτιμότερα στοιχεῖα τοῦ ἀρχαίου ἑλληνικοῦ πολιτισμοῦ ἐνεσωματώθησαν εἰς τήν ζωήν τῆς Ἐκκλησίας, ἀπέκτησαν πνοήν αἰωνιότητος, ἐνῶ ἡ Ἑλληνική γλῶσσα, ὡς γλῶσσα τῆς Καινῆς Διαθήκης καί τῶν Πατέρων, τῆς λατρείας και τῆς ὑμνογραφίας, ἀπέδειξεν ἐκ νέου τήν ρωμαλεότητα, τόνἐκφραστικόν της πλοῦτον καί τήν ἀδιάσπαστον ἑνότητά της», επισήμανε ο κ.κ. Βαρθολομαίος.

Για τον άνθρωπο

και τον

τεχνολογικό πολιτισμό

Επίσης, ο Παναγιότατος τόνισε ότι «εἶναι ἀδιανόητον ὁ ἄνθρωπος, ὅπως τόν περιγράφει ὁ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, ὁ «πλεκτός ἐξ ἀμφοτέρων, οὐρανίων χθονίων τε», ὁ «ἐπίγειος και οὐράνιος», ὁ «ἐλευθερίᾳ τετιμημένος», τό «θεούμενον ζῷον», ὁ «πρόσκαιρος καί ἀθάνατος», νά εἶναι ὑποτονικός, ἀδιάφορος διά τήν ζωήν καί διά «τά τῶν ἀνθρώπων πράγματα».Για τη ραγδαία ανάπτυξη και την παγκόσμια κυριαρχία του τεχνολογικού πολιτισμού σημείωσε ο Οικουμενικός Πατριάρχης ότι δε θα καταστήσει ασήμαντα και ανενεργά τα όσα γνωρίζουμε δια τον άνθρωπο και την ελευθερία του και τη condition humaine, έστω και αν άσοφα πολλές φορές διαδίδονται τέτοιες θεωρήσεις.

Παριστάμενοι

Μεταξύ άλλων, στην εκδήλωση παραβρέθηκαν:

♦Ο  ΥΜΑΘ, Κωνσταντίνος Γκιουλέκας.

♦Ο υφυπουργός Παιδείας, Νικόλαος Παπαϊωάννου.

♦Ο υφυπουργός Ανάπτυξης, Σταύρος Καλαφάτης,

♦Οι βουλευτές, κ.κ. Θεόδωρος Καράογλου, Δημήτριος Κούβελας, Μιχάλης Χουρδάκης, Στράτος Σιμόπουλος.

♦Ο αντιπεριφερειάρχης της Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης της ΠΚΜ. Κωνσταντίνος Γιουτίκας.

♦Μητροπολίτες.

♦Οι εκπρόσωποι των προξενικών και των στρατιωτικών αρχών,

♦Εκπρόσωποι των θεσμικών και υπηρεσιακών φορέων.

Η τελετή

της ίδρυσης

της Επώνυμης Έδρας

Νωρίτερα, στις 11 το πρωί της Πέμπτης 29 Ιανουαρίου 2026 και υπό την παρουσία του Οικουμενικού Πατριάρχη ιδρύθηκε η επώνυμη έδρα, με τίτλο: «Μητροπολίτης Δράμας Παύλος – Εκκλησιαστική Ιστορία και Πολιτισμός του Ελληνισμού της Ανατολής (11ος–20ός αιώνας)» κατά τη διάρκεια ειδικής τελετής, που έλαβε χώρα στο Β΄ αμφιθέατρο της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου.Με την ίδρυση της έδρας αυτής τιμάται η μνήμη και το έργο του μακαριστού Μητροπολίτη Δράμας κυρού Παύλου (Αποστολίδη), διακεκριμένου ιεράρχη και μελετητή της εκκλησιαστικής ιστορίας του Πόντου και της Ανατολής.

Οι ομιλητές

Ανάμεσα στους ομιλητές ήταν:

♦Ο Παναγιότατος Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης και Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος Α΄.

♦Ο Πρύτανης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης- Καθηγητής Κυριάκος Αναστασιάδης.

♦Ο πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ, Ηλίας Ευαγγέλου.

♦Ο υφυπουργός Παιδείας, Νίκος Παπαϊωάννου.

♦Ο υφυπουργός Εσωτερικών (Μακεδονίας Θράκης),Κώστας Γκιουλέκας.

♦ Ο γενικός Γραμματέας Θρησκευμάτων, Γεώργιος Καρατζής.

♦ Ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ.κ. Θεόφιλος.

♦Ο Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως, Βαρνάβας.

♦Ο  Μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς,Ιουστίνος.

Από την ομιλία

του Οικουμενικού Πατριάρχη

στην τελετή ίδρυση

της Έδρας

«Ὁ Παῦλος, εἰς ὅλον του τό μεγαλεῖον, εἶχε τήν δύναμιν ἀφ΄ἑνός τῆς ἀδυναμίας τῆς παιδικῆς καρδίας καί συγχρόνως τῆς κατανοήσεως ὅτι ἡμεῖς, οἱ Ρωμηοί τῆς καθ΄ἡμᾶς Ἀνατολῆς δέν εἴμεθα ποσῶς ἀπόδημος Ἑλληνισμός, εἴμεθα ἔνδημος, και τό ἐπαναλαμβάνομεν ἐν σεμνῇ καυχήσει: οἱ ἐν τῇ καθ΄ἡμᾶς Ἀνατολῇ εἴμεθα ἔνδημος ἑλληνισμός!

Εἴμεθα γόνοι πατέρων εὐκλεῶν, ἀπόγονοι μιᾶς ἱστορίας εἰς τό ξεφύλλισμα τῆς βίβλου τῆς ὁποίας ὁ ἀναγνώστης θά άφουγκρασθῇ στεναγμούς ἀλαλήτους, κόπους καί μόχθους, θά προσκυνήσῃ Ὀρθοδόξίαν ἀνόθευτον ἀπό ξενικάς ἐπιρροάς, θά λατρεύσῃ τόν Κύριόν μας ἐν εὐλαβείᾳ καί ὄχι μετά τυπολατρικῆς εὐσεβείας.Αὐτά ὅλα, ἄμεικτα οἱασδήτινος ἐθνικιστικῆς ἤ φανατικῆς διαθέσεως ἀλλά μέ ἐναργῆ τήν διάθεσιν φιλίας, σεβασμοῦ και ἀγάπης πρός τῆς Ἱστορίας τάς διακυμάνσεις καί ἐπιφοράς, τά συνήντει κανείς ἤ μᾶλλον συνέθετον τήν ἰδίαν την προσωπικότητα, τάς ἐπιλογάς καί τόν χαρακτῆρα τοῦ Δράμας Παύλου.

Καί τοῦτο διότι, ὡς γνήσιος Ρωμηός, ἐγνώριζε καλῶς ὅτι ἡ λατρεία τῆς Ρωμηοσύνης οὐδόλως συνεπάγεται ἔχθραν ἐναντίον οἱουδήτινος ἀλλογενοῦς καί ἀλλοφύλου και προσώπου καί κρατικοῦ θεσμοῦ, ἀλλ΄ἀκριβῶς ἐπειδή ἡ Ρωμηοσύνη εἶναι ἐμπεποτισμένη εἰς το DNA της ἀπό τήν ἰδέαν καί ἀρετήν τῆς οἰκουμενικότητος ὡς παιδεία καί ὡς νοοτροπία, γνωρίζει καλῶς μόνον νά ἀγαπᾷ καί νά συνυπάρχῃ εἰρηνικῶς καί ἐν ἀδελφοσύνῃ, ὄχι καταναγκαστικῶς ἀλλά μέ το Ὀρθόδοξον ἦθος καί φρόνημα, ὅτι εἰς πάντα ἄνθρωπον ὁ Ρωμηός καί ὁ Χριστιανός γενικώτερον θεᾶται τήν εἰκόνα τῆς Τρισηλίου Θεότητος», σημείωσε χαρακτηριστικά ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος για την προσωπικότητα  του μακαριστού Μητροπολίτη Δράμας κυρού Παύλου.

Σχετικά με την έδρα

Η επώνυμη έδρα με τίτλο: «Μητροπολίτης Δράμας Παύλος – Εκκλησιαστική Ιστορία και Πολιτισμός του Ελληνισμού της Ανατολής (11ος–20ός αιώνας)» ιδρύθηκε από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με:

♦Τη Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων.

♦Την Ιερά Μητρόπολη Θεσσαλονίκης. 

♦Την Ιερά Μητρόπολη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως. 

♦Την Ιερά Μητρόπολη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς.

♦Την Αποστολική Διακονία της Εκκλησίας της Ελλάδος.

Λειτουργεί στο Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του ΑΠΘ. Μεταξύ άλλων, έχει σκοπό την προαγωγή της επιστημονικής έρευνας και διδασκαλίας στην εκκλησιαστική ιστορία και στον πολιτισμό του Ελληνισμού της Ανατολής (11ος–20ός αιώνας), προσελκύοντας τους φοιτητές ή τις φοιτήτριες και τους ερευνητές ή τις ερευνήτριες, ενώ θα συνάπτει συνεργασίες με επιστημονικούς ή πολιτισμικούς φορείς της Ελλάδας, καθώς και του εξωτερικού.

Στόχος της Έδρας

Επίσης, ο στόχος της συγκεκριμένης έδρας αφορά στη μελέτη περιοχών, όπως είναι η Καππαδοκία, η Ιωνία, ο Πόντος και η Παρευξείνια Ζώνη. Συνάμα, θα μελετά την προσφυγική μνήμη, την πνευματική ζωή, την εκκλησιαστική οργάνωση, καθώς και την παρουσία των Ελλήνων στις περιοχές αυτές.

Μέσα από το ερευνητικό και εκπαιδευτικό έργο φιλοδοξεί η έδρα αυτή να ενισχύσει περαιτέρω το ρόλο του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ως διεθνούς κέντρου αναφοράς για τη μελέτη της βυζαντινής και της νεότερης εκκλησιαστικής ιστορίας, καθώς και της πολιτιστικής κληρονομιάς του Οικουμενικού Ελληνισμού.

Το έργο της έδρας αυτής θα υποστηρίζεται με ετήσια χρηματοδότηση από τους συμβαλλόμενους εκκλησιαστικούς φορείς, ενώ σύντομα θα στελεχωθεί από ένα μέλος του Διδακτικού και του Ερευνητικού Προσωπικού (ΕΔΙΠ), με ειδίκευση στην Εκκλησιαστική Ιστορία και στον Πολιτισμό του Ελληνισμού της Ανατολής.

©Typologos.com 2026