Κίνδυνος ισοπέδωσης της γλώσσας λόγω της χρήσης της Τεχνητής Νοημοσύνης

Το μήνυμα

της Πανελλήνιας Ένωσης Μεταφραστών

για την Παγκόσμια Ημέρα Μετάφρασης

«Η γλώσσα μας κινδυνεύει να ισοπεδωθεί γιατί μέσα από τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης αλλοιώνεται η δομή της και οι κανόνες της. Η αλλοίωση της γλώσσας οδηγεί σε διάβρωση του πολιτισμού της».Αυτό επισημαίνει η  πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Μεταφραστών (ΠΕΜ), Μαρία Σγούρου στο μήνυμα του φορέα για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μετάφρασης, που  καθιερώθηκε το 2017 από τον ΟΗΕ και γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 30 Σεπτεμβρίου

«Η γλώσσα μας κινδυνεύει να ισοπεδωθεί γιατί μέσα από τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης αλλοιώνεται η δομή της και οι κανόνες της. Η αλλοίωση της γλώσσας οδηγεί σε διάβρωση του πολιτισμού της».Αυτό επισημαίνει η  πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Μεταφραστών (ΠΕΜ), Μαρία Σγούρου στο μήνυμα του φορέα για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Μετάφρασης, που  καθιερώθηκε το 2017 από τον ΟΗΕ και γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 30 Σεπτεμβρίου.

Ο ρόλος του μεταφραστή

στο σύγχρονο κόσμο

Για το ρόλο του μεταφραστή στην επικοινωνία στον πολιτισμό και στην οικονομία αναφέρει πως πίσω από κάθε μεταφρασμένο κείμενο, όπως ένα μυθιστόρημα, μια σύμβαση ή μια εμπορική συμφωνία, βρίσκεται ένας άνθρωπος που ανέλαβε την ευθύνη της άρτιας μεταφοράς του μηνύματος —της μετάφρασης— για λογαριασμό μας.

Οι μεταφραστές

θεματοφύλακες του πολιτισμού

«Οι μεταφραστές υπήρξαν ανέκαθεν θεματοφύλακες του πολιτισμού, αλλά και του εμπορίου, «γεφυρώνοντας» το χάσμα της επικοινωνίας ανάμεσα σε γλώσσες, κουλτούρες και αγορές. Είναι επαγγελματίες υψηλής εξειδίκευσης, με βαθιά γνώση των πολιτισμικών και εμπορικών πλαισίων μέσα στα οποία κινούνται», τονίζει η  Πανελλήνια Ένωση Μεταφραστών (ΠΕΜ) στο μήνυμά της.

Ακόμη, υπενθυμίζει ότι η η θέση των μεταφραστών ήταν πάντα στην αφάνεια, γιατί καλή μετάφραση είναι εκείνη στην οποία ο αναγνώστης δεν αντιλαμβάνεται την παρουσία του μεταφραστή.

Σύμφωνα με την ΠΕΜ,  αυτή ακριβώς η αόρατη κατάσταση του μεταφραστή «οδηγεί» σήμερα στο συμπέρασμα ότι η μετάφραση είναι μια απλή ή μία αυτονόητη διαδικασία, η οποία μπορεί εύκολα και χωρίς επιπτώσεις να προσομοιωθεί ή να αυτοματοποιηθεί.

«Και επάνω στο ίδιο συμπέρασμα «πατάει» το αφήγημα της Τεχνητής Νοημοσύνης που ομογενοποιεί την ανθρώπινη επικοινωνία υποβιβάζοντάς την σε μια απλή στατιστική διεργασία»

Η δύναμη του

να σε καταλαβαίνουν

Για το 2026 αφιέρωσε η Διεθνής Ομοσπονδία Μεταφραστών (FIT) την Παγκόσμια Ημέρα Μετάφρασης στη «Γλωσσική πολυμορφία και στα γλωσσικά δικαιώματα», με υπότιτλο «Η δύναμη του να σε καταλαβαίνουν». Το θέμα αφορά άμεσα  και στην ελληνική  γλώσσα. Μια γλώσσα μικρή σε αριθμό ομιλούντων, αλλά η οποία είναι τόσο σημαντική για τον πολιτισμό και τις επιστήμες.

Τεχνολογία και μετάφραση

«Η ΠΕΜ δεν αντιμετωπίζει την τεχνολογία ως αντίπαλο. Οι μεταφραστές τη χρησιμοποιούν καθημερινά ως εργαλείο, όπου και όταν είναι απαραίτητο, εφαρμόζοντας τα κριτήρια της Επιστήμης της Μετάφρασης. Η άμετρη χρήση της, όμως, τόσο στη μετάφραση, όσο και σε άλλα επαγγέλματα του γλωσσικού χώρου, όχι μόνο αλλοιώνει τη γλώσσα, αλλά υποβαθμίζει και την επικοινωνία: χάνονται οι αποχρώσεις, το ύφος, ο τόνος και τελικά το ίδιο το πλαίσιο», ξεκαθαρίζει η ΠΕΜ.

Με την ευκαιρία της παγκόσμιας ημέρας μετάφρασης τιμά η ΠΕΜ τους μεταφραστές και τις μεταφράστριες αλλά και όλους τους επαγγελματίες του ευρύτερου γλωσσικού χώρου (διερμηνείς, υποτιτλιστές κ.ά.) που, «μακριά από τα φώτα», συνεχίζουν να υπηρετούν την ανθρώπινη επικοινωνία σε όλες τις εκφάνσεις της.

©Typologos.com 2026